UTRUDNIANIE KONTAKTÓW Z WNUKIEM – JAKIE MOŻLIWOŚCI MAJĄ DZIADKOWIE?

Kontakty dziecka z dziadkami mają istotne znaczenie dla jego rozwoju emocjonalnego i budowania więzi rodzinnych. W praktyce zdarza się jednak, że po konflikcie rodziców lub rozstaniu rodziny możliwość spotkań z wnukiem zostaje ograniczona albo całkowicie uniemożliwiona. Warto pamiętać, że polskie prawo chroni nie tylko relacje dziecka z rodzicami, ale również z innymi bliskimi osobami, w tym dziadkami i przewiduje możliwość sądowego uregulowania takich kontaktów.

CZY KONFLIKT RODZINNY UZASADNIA ZERWANIE KONTAKTÓW Z DZIADKAMI?

Zgodnie z przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego dziadkowie mogą domagać się uregulowania kontaktów z małoletnim dzieckiem przez sąd rodzinny. Kontakty te mogą obejmować m.in. spotkania w miejscu pobytu dziecka, wspólne spędzanie czasu poza domem, rozmowy telefoniczne czy komunikację online. Sąd każdorazowo ocenia, czy utrzymywanie relacji z dziadkami jest zgodne z dobrem dziecka. W postępowaniu Sąd bierze pod uwagę przede wszystkim dotychczasową więź pomiędzy dziadkami a wnukiem, wiek dziecka, jego potrzeby emocjonalne oraz sytuację rodzinną. Konflikt pomiędzy dorosłymi nie powinien automatycznie prowadzić do zerwania relacji dziecka z bliskimi członkami rodziny.

W orzecznictwie i doktrynie podkreśla się, że sam konflikt pomiędzy rodzicami dziecka a dziadkami nie może automatycznie prowadzić do zerwania relacji rodzinnych. Trafnie wskazuje się, że: „Każdorazowo należy ocenić słuszność orzekania o kontaktach dziecka z dziadkami w sytuacji głębokiego konfliktu z rodzicami sprawującymi na co dzień pieczę. (…) Sąd orzekający w sprawie kontaktów dziecka z dziadkami powinien uwzględnić okoliczność, kiedy odsunięcie wnuka ma stanowić sankcję wymierzoną przez rodzica. W takim przypadku nieustalenie tych kontaktów może być ze szkodą dla dziecka” (J. Zajączkowska-Burtowy [w:] Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Komentarz, red. M. Fras, M. Habdas, Warszawa 2021, art. 113(6)).

Oznacza to, że nawet istniejące pomiędzy dorosłymi nieporozumienia nie uzasadniają automatycznie izolowania dziecka od dziadków lub innych bliskich osób, zwłaszcza gdy pomiędzy nimi wykształciła się trwała więź emocjonalna. Z prawa rodziców do wychowywania dziecka zgodnie z własnymi przekonaniami nie można bowiem wyprowadzać wniosku, że każda decyzja rodziców pozostaje zgodna z dobrem dziecka.

Co istotne, przepisy przewidują otwarty katalog sposobów realizowania kontaktów z małoletnim. Mogą one obejmować m.in. odwiedziny, wspólne spędzanie czasu, zabieranie dziecka poza miejsce jego stałego pobytu, rozmowy telefoniczne, utrzymywanie korespondencji czy kontakt przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej. Forma oraz częstotliwość kontaktów powinny być dostosowane do wieku dziecka, stopnia jego rozwoju oraz charakteru relacji łączącej je z osobą uprawnioną do kontaktów.

W sprawach dotyczących kontaktów szczególne znaczenie ma wykazanie rzeczywistej więzi z dzieckiem oraz wpływu utrzymywania relacji rodzinnych na jego prawidłowy rozwój emocjonalny. 

W pierwszej kolejności zawsze warto dążyć do polubownego i elastycznego ustalania zasad kontaktów dziecka z dziadkami. Rozwiązania wypracowane wspólnie przez członków rodziny zwykle najlepiej odpowiadają potrzebom dziecka i pozwalają ograniczyć napięcia pomiędzy dorosłymi. W wielu przypadkach pomocne okazują się rozmowy prowadzone przy wsparciu mediatora lub profesjonalnego pełnomocnika, który może pomóc stronom wypracować kompromis i uporządkować zasady utrzymywania kontaktów w sposób uwzględniający dobro dziecka oraz potrzeby wszystkich zainteresowanych.

Nie zawsze jednak osiągnięcie porozumienia jest możliwe. Zdarza się, że konflikt rodzinny jest na tyle głęboki, iż konieczne staje się podjęcie bardziej formalnych działań prawnych. W takiej sytuacji warto rozważyć skorzystanie z pomocy adwokata doświadczonego w sprawach rodzinnych. Sprawy dotyczące kontaktów z małoletnimi mają szczególnie delikatny charakter, ponieważ wymagają uwzględnienia nie tylko przepisów prawa, ale również relacji rodzinnych, dotychczasowej więzi z dzieckiem oraz jego potrzeb emocjonalnych i wychowawczych.

Odpowiednio przygotowany wniosek, właściwe sformułowanie żądań oraz przedstawienie argumentów i materiału dowodowego są kluczowe dla ochrony prawa dziecka i bliskich mu osób do utrzymywania relacji rodzinnych. Profesjonalna pomoc prawna pozwala również na właściwe przygotowanie stanowiska procesowego w sytuacjach konfliktowych, w szczególności, gdy jedna ze stron podejmuje nieuzasadnione działania zmierzające do ograniczenia lub zerwania kontaktów dziecka z dziadkami.

Praktyka pokazuje, że w wielu przypadkach pomoc profesjonalnego pełnomocnika doświadczonego w sprawach rodzinnych pozwala właściwie przygotować wniosek i skutecznie zabezpieczyć prawo dziecka do utrzymywania relacji z bliskimi członkami rodziny.

Konflikt rodzinny nie musi oznaczać zerwania więzi z dzieckiem. Sprawy rodzinne wymagają nie tylko znajomości prawa, ale również zrozumienia emocji i relacji pomiędzy bliskimi. Kancelaria regularnie wspiera klientów w postępowaniach dotyczących kontaktów z dziećmi, pomagając wypracować rozwiązania chroniące przede wszystkim dobro małoletnich. Celem kancelarii jest pomaganie klientom skutecznie dochodzić ochrony relacji rodzinnych – od rozmów ugodowych po kompleksową reprezentację przed sądem rodzinnym.

W sprawach rodzinnych warto działać świadomie – zapraszam do kontaktu z kancelarią.

#adwokatSzczecin #prawoRodzinne #kontaktyzDzieckiem #kancelariaSzczecin

Niniejszy artykuł nie stanowi porady prawnej.